Bieszczady – połoniny, fauna i szlaki bez tłumów

Bieszczadzki Park Narodowy (BdPN) to trzeci co do wielkości park narodowy w Polsce, obejmujący obszar ok. 29 200 ha. Leży w południowo-wschodniej części kraju, na pograniczu ze Słowacją i Ukrainą. Razem z parkami po obu stronach granicy tworzy Międzynarodowy Rezerwat Biosfery „Karpaty Wschodnie" – jeden z największych transgranicznych rezerwatów w Europie.

Połoniny – czym są i dlaczego są wyjątkowe

Połoniny to bezleśne partie grzbietowe w Karpatach Wschodnich, odpowiadające piętrzu subalpejskiemu. W polskich górach zbiorowiska tego typu zachowały się właściwie wyłącznie w Bieszczadach. W Tatrach ich odpowiednikiem są hale, jednak połoniny bieszczadzkie charakteryzują się odrębną szatą roślinną, w której dominują trawy i ziołorośla typowe dla Karpat Wschodnich.

Połonina Caryńska (1297 m n.p.m.) i Połonina Wetlińska (1255 m n.p.m.) to dwa najbardziej dostępne grzbiety. Na ich obszarze nie ma trwałych obiektów budowlanych – schronisko PTTK „Chatka Puchatka" na grzbiecie Połoniny Wetlińskiej jest jednym z niewielu miejsc noclegowych w masywie.

Szlaki – przegląd tras

Główny Szlak Beskidzki przez Bieszczady

Czerwony szlak – fragment Głównego Szlaku Beskidzkiego – przebiega grzbietami od Komańczy do Ustrzyk Górnych. Odcinek przez Połoninę Wetlińską i Caryńską liczy ok. 30 km. Szlak prowadzi przez tereny odkryte, bez możliwości schronienia się w razie nagłej zmiany pogody – odpowiednie planowanie jest wymagane.

Tarnica i Halicz

Tarnica (1346 m n.p.m.) to najwyższy szczyt Bieszczadów leżący po polskiej stronie. Szlak z Wołosatego przez Przełęcz Bukowską liczy ok. 4 km w jedną stronę i jest dobrze oznakowany. W pobliżu szczyt Halicz (1333 m n.p.m.) oferuje panoramę obejmującą ukraińską część Karpat Wschodnich.

Trasa przez Sine Wiry

Dolina rzeki Wetliny w rejonie Sine Wiry to popularna trasa spacerowa wzdłuż wąwozu. Szlak żółty prowadzi przez las liściasty – fragmenty buczyny i olszyny – z widokami na kaskady i meandry rzeki. Trasa nadaje się dla osób w każdym wieku, bez specjalnego przygotowania górskiego.

Fauna Bieszczadzkiego PN

Bieszczady należą do najbardziej dzikich obszarów w Polsce pod względem faunistycznym. Wilk szary (Canis lupus) bytuje tu w liczących się w skali kraju stadach. Ryś euroazjatycki (Lynx lynx) i żbik europejski (Felis silvestris) są obecne, choć obserwacje z uwagi na skryty tryb życia są rzadkością.

Żubr (Bison bonasus) powrócił do Bieszczadów w ramach reintrodukcji. Populacja liczy kilkadziesiąt osobników. Niedźwiedź brunatny (Ursus arctos) jest gatunkiem permanentnie obecnym – spotkanie jest możliwe na wszystkich szlakach parku, szczególnie wczesnym rankiem i późnym popołudniem.

Bieszczady są jednym z kluczowych ostoi dla ptaków drapieżnych w Polsce: orła przedniego (Aquila chrysaetos), orlika krzykliwego i bociana czarnego. Zimą obserwuje się przeloty kanii rudej.

Sezonowość i najlepszy czas odwiedzin

Połoniny dostępne są od późnej wiosny (przełom maja i czerwca) do jesieni. Wrzesień i październik to okres, gdy barwy roślinności na połoninach osiągają szczyt – trawy brązowieją, a buczyny przebarwiają się na złoto. Zima w Bieszczadach jest surowa; szlaki grzbietowe mogą być zasypane śniegiem przez kilka miesięcy.

Latem (lipiec–sierpień) schronisko Chatka Puchatka wymaga rezerwacji z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem. W szczycie sezonu przy Tarnicy i Haliczy zbierają się duże grupy turystów.